Het verschil tussen een testament en een levenstestament; en waarom je ze vaak allebei nodig hebt
Veel mensen denken: ik heb een testament, dus alles is geregeld. Maar daarmee is meestal maar de helft van het verhaal verteld. Want wat als je in je leven door ziekte, ouderdom of ongeval in een kwetsbare positie belandt en zelf geen beslissingen meer kunt nemen? Dáár komt het levenstestament om de hoek kijken.
Wat is een testament?
Een testament is een notariële akte waarin je vastlegt wat er met jouw nalatenschap gebeurt na je overlijden: je geld, huis, bezittingen en schulden. Ook kun je vastleggen wie er voor je (minderjarige) kinderen zorgt, wie je erfgenamen zijn en wie jouw nalatenschap afwikkelt (de executeur).
Zonder testament bepaalt de wet wie je erfgenamen zijn en hoe de erfenis wordt verdeeld. Met een testament kun je hiervan dus afwijken, bijvoorbeeld door:
- andere erfgenamen aan te wijzen
- speciale regelen voor je partner of (stief)kinderen op te nemen
- goede doelen te bedenken
- belastingbesparing voor je erfgenamen te regelen
Het testament gaat pas werken ná je overlijden. Tijdens je leven heeft het in feite geen werking.
Wat is een levenstestament?
Een levenstestament is óók een notariële akte, maar deze is alleen geldig gedurende je leven en treedt in werking als je door jouw lichamelijke of geestelijke toestand (tijdelijk of blijvend) zelf geen goede keuzes meer kan maken. Bijvoorbeeld door ziekte, ouderdom, een ongeval of dementie.
In een levenstestament kun je onder andere vastleggen:
- wie jouw vertrouwenspersoon is (gevolmachtigde)
- welke beslissingen deze persoon mag nemen over jouw financiële en persoonlijke zaken
- wie toezicht houdt op deze gevolmachtigde
- jouw wensen rondom medische behandelingen en verzorging
Kort gezegd: in een levenstestament regel je wie namens jou mag handelen zolang je leeft, maar dat zelf niet meer kunt. Na je overlijden vervalt het levenstestament.
De belangrijkste verschillen op een rij
- Moment van werking
- Testament: werkt na je overlijden
- Levenstestament: werkt tijdens je leven, als je zelf (tijdelijk) niet meer kunt handelen.
- Inhoud
- Testament: gaat over de verdeling van je nalatenschap en de afwikkeling daarvan.
- Levenstestament: gaat over wie jouw belangen behartigt en welke beslissingen die persoon mag nemen zolang jij leeft.
- Doel
- Testament: rust en duidelijkheid voor je nabestaanden na je overlijden.
- Levenstestament: regie houden over je eigen leven en voorkomen dat naasten of instanties moeten ‘gissen’ naar jouw wensen.
Heb ik beide nodig?
In veel gevallen vullen testament en levenstestament elkaar juist prachtig aan. Je regelt dan:
- met je levenstestament: wie er voor je mag beslissen tijdens je leven
- met je testament: wat er met je nalatenschap gebeurt na je overlijden
Heb je alleen een testament, dan is er niets geregeld voor een periode van wilsonbekwaamheid tijdens je leven. Heb je alleen een levenstestament, dan geldt na je overlijden de wettelijke verdeling (tenzij je alsnog een testament maakt).
Persoonlijk advies bij Notariskantoor Beens in Kampen
Welke keuzes verstandig zijn, hangt sterk af van je gezinssituatie, je vermogen en je wensen. Bij Notariskantoor Beens in Kampen nemen we de tijd om alles in heldere taal uit te leggen en samen te bekijken wat bij jou past.
Wil je weten of jouw (levens)testament nog up-to-date is, of twijfel je wat je precies moet regelen? Maak gerust een afspraak voor een oriënterend gesprek. Vaak is het eerste uur vrijblijvend – en dat geeft al veel duidelijkheid.
Welke keuzes verstandig zijn, hangt sterk af van je gezinssituatie, je vermogen en je wensen.



